Waar komt het toch vandaan?  

Meer geluk begint bij jezelf, en wel door het verkennen van je innerlijke landkaart. Er is een enorm innerlijk gelukspotentieel dat wij vrouwen in onszelf laten liggen, als we niet uitkijken. Ik heb nooit iets gevonden dat zo vervult als uitzoeken wat écht bij mezelf hoorde, en wat 'gedachterommel' was, afkomstig van anderen. Je kunt een leven leven zonder ooit een idee te hebben waar de blokkades van jouw geluk zitten. Of je hebt het geluk dat iets (vaak een schokkende en op het oog 'erge' gebeurtenis) je op het pad van bewustwording brengt. Ook is het mogelijk je dagen decennia lang te vullen met wat dringend is, in plaats van wat belangrijk is (let op het levensbelangrijke onderscheid). Waar 'moet' je je dan op richten? De meeste zelfhulpboeken vertellen je hoe je een kat wordt, een rat of een schat - niets ten nadele van deze boeken en hun fans, maar volgens mijn ervaring komen alle dingen die je daarmee probeert te bereiken vanzelf mee, als een soort bonus, naarmate je meer vanuit jezelf gaat leven. Innerlijke vervulling brengt je betere relaties, meer succes, en je wordt zelfs een 'natuurlijke flirt' - althans, op de dagen dat je daar zin in hebt.

Eigenlijk geen wonder dat de meeste mensen al beginnen te zuchten als ze het zoveelste zelfhulpboek in zicht krijgen, de zoveelste oproep aan zichzelf te gaan werken. Vooral in Nederlandse zelfhulpboeken wordt het vaak zo zwaar, zo serieus en echt zo'n klus. Het is allemaal andervrouws of - mans waarheid, en er zit vaak een idee van prestaties leveren aan vast. Je moet al zo veel, moet je nou ook nog 100% gelukkig worden, of de regels over relaties, werkverhoudingen, succes, sociale vaardigheden of wat ook uit je hoofd leren en feilloos praktizeren? Vreselijk. Terwijl het echte streven naar geluk - nogmaals, volgens mijn ervaring - bij elke stap meer 'lucht' geeft, én zorgt dat je vanzelf meer tot bloei komt in relaties, werk, enzovoort. Wat je aan ballast wegdoet drukte op je, of je het wist of niet, en het belemmerde je in je geluk en je 'ware' zelfontplooiing (je essentie, dus). Bij elke keer dat je je eigen geluk voor laat gaan op de onbevredigbare eisen van maatschappij, werk of je eigen innerlijke angsten, word je gelukkiger. Elke keer dat je ontdekt wat je eigen waarheid is en wat daarentegen bij iets of iemand anders hoort en dus je geestelijke deur uit kan (zoals belachelijke eisen aan je uiterlijk, prestaties, gevoelsleven, carriere, moederschap, sociale leven), wordt je leven concreet gelukkiger en vervulder. Alleen al beseffen dat parttime geluk al heel mooi is in het leven, vond ik zelf een verlossing. In ieders leven is minstens één ding niet goed, vaak nog een Groot en Opvallend ding ook. Dus blijkbaar is dat de natuurlijke staat van de dingen. Perfect geluk lijkt me iets vreselijks om naar te streven. Onmogelijk bovendien. Maar een stap zetten om meer jezelf te worden en jezelf meer te vervullen, is haalbaar en voelt goed vanaf de eerste stap. (Of die eerste stap nu een yogacursus is, of het lezen van een boek van wijze vrouwen als Susan Jeffers, Iyanla Vanzant, Byron Katie of Denise Lynn, of gewoon elke dag een kwartiertje voor jezelf. Zelf vind ik trouwens de leukste eerste stap om een dag te kiezen en je voor te nemen op die dag je eigen geluk, bevrediging en comfort voorop te stellen bij wat je ook doet, wie je ook ziet, waar je ook heen gaat. Maar wat je ook kiest, laat het iets zijn waarbij jij zelf centraal staat.)

Al met al: die geluksvraag begint dus bij de vraag wat (aan opvattingen, gevoelens, behoeftes) bij jou hoort, en wat er ongemerkt in is gepompt door maatschappij, media en je (voor)ouders. Het is niet eens zo moeilijk om de dingen die je in de weg staan op het spoor te komen. Zodra je je bang voelt, opgejaagd, de maat genomen door jezelf of anderen, moe en/of ongeinspireerd, heb je een aanknopingspunt. Zodra je daarentegen ruimte ervaart voor wie je bent en wat je wilt, omdat je iets (af)gezegd of (niet) gedaan hebt, of omdat je een dwingende gedachte over wat je allemaal moet kan en zijn hebt uitgedaagd, heb je waarschijnlijk een stap gezet in de richting van je eigen waarheid en dus ook richting meer geluk.

Wil je dus wel wat ballast kwijt, kijk dan eens nauwkeurig(er) naar jezelf en anderen. Kijk wie van kindsbeen af in jouw omgeving waren, en wat ze nastreefden, hoe, en wat ze ervoor terugkregen. Mensen met wie je nu omgaat, de baan die je nu hebt, de bladen die je leest: ook dat zijn boodschappers, als je ervoor openstaat. Waarom hebben je vriendinnnen zo veel perfectionistische trekjes? Waarom lees je een ingewikkelde krant die op zure en tobberige toon over het wereldnieuws schoolmeestert? Waarom ben je in een eeuwige touwtrekkerij met je vriend om wat tijd voor jezelf te krijgen? Wil je dat echt? Wat zegt het van jou, en van wat je jezelf oplegt, de ongezonde of ongezellige dingen waarmee je jezelf aanjurkt? En wie of wat, daarentegen, geeft je een goed, energiek gevoel? In welke situatie en/of bij welke mensen laad je jezelf op? En op welke momenten geef jij jezelf een goed gevoel? Dat laatste heeft soms te maken met het kopen van die listige nieuwe schoenen, zoals algauw voor de hand ligt, maar veel vaker met de manier waarop je jezelf met wat je doet of denkt een boodschap stuurt van acceptatie, begrip, betrouwbaarheid, rust enzovoort.

Behoeftes die je vergeefs maar halsstarrig bij anderen neerlegt, zijn gewoonlijk behoeftes die je voor jezelf kunt vervullen. Je ladder zou weleens tegen de verkeerde muur kunnen staan. Wil je respect van je baas en vraag je er al twintig jaar vergeefs om, dan is de vraag of je jezelf wel genoeg respecteert om wie je bent en wat je doet. Wil je dat je vriend betrouwbaarder in zijn afspraken wordt, dan is de kans groot dat je er zelf een handje van hebt om na de strijk niet lekker met een boekje op de bank te gaan liggen zoals je jezelf had beloofd, maar nóg een klus te bedenken. Zoals gezegd :waar boosheid speelt, frustratie, verdriet of chaos, heb je een aanknopingspunt om je eigen blokkades te vinden, de punten waarop je je eigen leven prettiger kunt maken en meer voor jezelf kunt doen. Door gevoelens te accepteren, door behoeftes te vervullen, door afspraken met jezelf na te komen, door jezelf voorop te stellen. En: het is geweldig als je op die punten probeert te groeien, en je beloning is niet veraf. Maar net zo belangrijk is om geduld te hebben met jezelf en je vorderingen. Niet ontmoedigd te raken, jezelf niet te veroordelen. Echt jezelf worden is een kunst, en iedereen die die beoefent, is dus een kunstenaar. 

Je hebt meer kracht en mogelijkheden dan je denkt. Volgens mij gaan voor ons mensen als 'soort' twee dingen op: we zijn allemaal enerzijds diep in ons hart onbeholpen sukkels op zoek naar liefde, en tegelijkertijd zijn we een vat van oneindige mogelijkheden. Waar 'de mensheid'  uitkomt qua resultaten, of de buurvrouw, of Madonna, kan inspirerend zijn maar is niet het verhaal waar het voor jou om gaat. Het verhaal gaat om jou, en jou alleen. Om jouw mogelijkheden, jouw krachten en talenten - onder andere het talent om vervuld en gelukkig te zijn. Helemaal jezelf worden en je eigen mogelijkheden ontdekken en tot bloei komen, is letterlijk een levenswerk. Dat is ook niet erg. Elke stap erheen brengt je meteen een geluksgevoel en meer geloof in je eigen mogelijkheden - ook je eigen vermogen om gelukkig te zijn.

Mocht je een aanknopingspunt willen hebben , misschien een mooie symbolische eerste stap 'op weg naar jezelf', dan kan het heel interessant zijn om de thema's te zoeken die door je hele familiestamboom heenlopen. Want de eerste en belangrijkste ervaringen van je leven heb je in de 'schoot' van je familie opgedaan. Die thema's zijn er altijd, en je hoeft niet eens een psycholoog* te zijn om ze te kunnen benoemen. Je kunt als volgt te werk gaan. Zet drie generaties op een rij op papier: die van je moeders- zowel als van je vaderskant. Ga dan in steekwoorden erbij noteren wat je aan hen opviel, of wat je gewoon aan termen en begrippen invalt. Waren ze gelukkig? Wat deden ze? Hoe leefden en stierven ze? Vervuld, of niet? Door mensen met lijnen te verbinden en bij die lijnen ook steekwoorden te zetten, kom je mechanismes in relaties op het spoor. Wat bewoog je moeder in haar relatie tegenover man, kind, familie? Of je opa van vaderskant? Wat was hun rol? Waren ze daar gelukkig mee? Waren er gouden huwelijken en innige familiebanden of veel gestrande relaties en drama's? Welke passies waren er, welke beroepen, waar ging al die energie naartoe? Dat kan ware eye-openers opleveren. Thema's uit je familieachtergrond vertaal je vaak door gedrag onbewust over te nemen, of juist te proberen helemaal tegengesteld daaraan door het leven te gaan. Gedrag dat een kopie of tegengestelde oplevert, hoort niet bij jou. In families worden goede dingen doorgegeven, maar onbewust ook angsten, beperkingen. Ik geloof dat punten waar je ouders bijvoorbeeld zelf 'niet aan wilden', bij jou op je bord komen, van generatie op generatie worden doorgegeven tot iemand de moed heeft om ermee aan de slag te gaan. Misschien ben jij dat. Als dat zo is, ben je iets heel moois op het spoor, en dat durf ik je te garanderen: meer eigenheid.

Sommige vrouwen zijn bang dat het egoistisch is om je eigen geluk als beginsel te nemen. Ik denk dat die angst ongegrond is. Als je jezelf voor het gemak even nogal onelegant vergelijkt met een emmer: vollopen met vervulling betekent, dat de inhoud als vanzelf over de rand van die emmer gaat lopen, naar anderen. Vervulde mensen gaan bovendien steeds meer écht geven, in plaats van bedoeld of onbedoeld proberen te ruilen ('ik geef jou het idee dat je de moeite waard bent, maar dan moet jij dat ook voor mij doen'). Overigens staan de woorden 'steeds meer' niet voor niets in de vorige zin. Wie of wat is ooit absoluut het één of juist het ander? Volkomen onbaatzuchtigheid is zeer zeldzaam, en voorbehouden aan verlichte zielen. Het is al heel wat als de 'ruiler' in jezelf af en toe plaatsmaakt voor je innerlijke 'gever.' 

* Een goede psycholoog kan echter een waar geschenk aan jezelf zijn. Dus schroom nooit om deskundige hulp in te roepen als je daar behoefte aan hebt. Ik ken eigenlijk niemand die niet ófwel baat zou hebben bij wat hulp uit die hoek, ófwel er al gebruik van (heeft ge)maakt. In sommige gevallen kunnen jaren worstelen het raam uit, of zelfs voorkomen worden. Het is heel jammer dat het taboe op psychologische hulp maar zo langzaam kleiner wordt - én dat we bij onze geboorte geen strippenkaart voor de psycholoog krijgen uitgereikt.

Meer lezen? Bestel hier het boek Mijn geluk maak ik zelf wel